AstraZeneca New York’ta İşlem Görmeye Başlıyor, Çin’e 15 Milyar Dolarlık Yatırım Hamlesi

İlaç devi AstraZeneca, hisselerini New York Menkul Kıymetler Borsası’nda işlem görmeye hazırlarken, 2030’a kadar Çin’e 15 milyar dolarlık yatırım planını ve obezite ilaçları için Çinli bir biyoteknoloji şirketiyle stratejik ortaklığını açıkladı. Şirket, ABD ile Çin arasında büyüyen jeopolitik ve ticari dengede konumunu güçlendirmeyi hedefliyor.

Küresel ilaç sektörünün en büyük oyuncularından AstraZeneca, Pazartesi günü hisselerini New York Menkul Kıymetler Borsası’nda (NYSE) doğrudan işlem görmeye açarak Amerikan Depozito Hisse Senedi (ADR) programını sonlandıracak. Şirket, Londra ve Stockholm borsalarındaki mevcut kotasyonlarını ise koruyacak.

Bu adım, AstraZeneca’nın en büyük pazarı olan ABD’de yatırımcı tabanını genişletme ve ülkedeki varlığını güçlendirme stratejisinin bir parçası olarak görülüyor. Şirketin bu kararı, ABD’de ilaç fiyatlandırmasına yönelik artan baskılar ve yaklaşan patent süreleri dolacak “çok satan” ilaçların yaratacağı gelir kaybı riskinin arttığı bir dönemde geldi.

AstraZeneca, ABD’deki halka arz hamlesinden hemen önce Çin’e yönelik büyük ölçekli yatırım planını da duyurdu. Şirket, 2030 yılına kadar Çin’de üretim ile araştırma-geliştirme faaliyetlerini kapsayan toplam 15 milyar dolarlık yatırım yapmayı hedefliyor. AstraZeneca açıklamasında, bu yatırımların “ilaç keşfinden klinik geliştirmeye ve üretime kadar tüm değer zincirini kapsadığı” vurgulandı.

Bu kapsamda şirket, Hong Kong borsasında işlem gören CSPC Pharmaceuticals ile obezite ve kilo verme ilaçları alanında kapsamlı bir ortaklığa imza attı. Anlaşma, CSPC’nin preklinik ve erken aşamadaki sekiz farklı programını kapsıyor. AstraZeneca, bu iş birliği için 1,2 milyar dolar peşin ödeme yapacak; belirli düzenleyici, araştırma ve satış hedeflerine ulaşılması halinde toplam ödeme tutarı 18,5 milyar dolara kadar çıkabilecek.

Söz konusu iş birliği, büyük ilaç şirketlerinin, patent süreleri dolmak üzere olan ürünlerin yerini alacak yeni ve yenilikçi moleküller için giderek daha fazla Çin’e yöneldiğini gösteriyor. Çin’in hızla gelişen biyoteknoloji ekosistemi; daha düşük maliyetli klinik denemeler, hızlı düzenleyici süreçler ve tersine beyin göçüyle güçlenen insan kaynağı sayesinde küresel ilaç devleri için cazibesini artırıyor.

Analistlere göre AstraZeneca’nın stratejisi, önümüzdeki dönemde ABD ve Çin’i şirketin en kritik iki büyüme merkezi haline getirecek. Çin, halihazırda AstraZeneca’nın ikinci en büyük pazarı konumunda bulunurken; şirket, ABD’de de son dönemde açıkladığı 50 milyar dolarlık yatırım planı ile bu pazardaki ağırlığını artırmayı hedefliyor.

Sektör uzmanları, benzer şekilde GSK gibi diğer büyük ilaç şirketlerinin de Çinli biyoteknoloji firmalarıyla milyarlarca dolarlık anlaşmalara yöneldiğine dikkat çekiyor. Bu eğilim, küresel biyoteknoloji rekabetinde Çin’in giderek daha belirleyici bir rol üstlendiğine işaret ediyor.

Özetle AstraZeneca, New York’taki yeni borsa hamlesiyle ABD’de finansal gücünü pekiştirirken; Çin’deki büyük ölçekli yatırımları ve ortaklıklarıyla da uzun vadeli büyüme ve inovasyon stratejisini sağlamlaştırmayı amaçlıyor.