Türkiye Ekonomisi Şimşek Dönemi: Nereden Nereye?

Haziran 2023’te başlayan Mehmet Şimşek yönetimindeki ekonomi programı, savaşlar, deprem, EYT gibi ciddi şoklara rağmen enflasyondan bütçeye birçok alanda önemli iyileşmeler kaydetti.

Mehmet Şimşek’in Haziran 2023’te ekonomi yönetiminin başına geçmesiyle Türkiye, yüksek enflasyon, zayıf rezervler ve cari denge açığı gibi yapısal sorunlarla boğuşuyordu. Bu tabloya Kahramanmaraş depremlerinin yarattığı maliyet, EYT’nin (Emeklilikte Yaşa Takılanlar) getirdiği yük ve küresel jeopolitik gerilimler gibi beklenmedik şoklar eklenmişti. Şimşek, bu zorlu koşullar altında piyasa dostu, ortodoks ekonomi politikalarına dönüş sinyali veren kapsamlı bir programı devreye soktu. Programın temel hedefleri enflasyonla mücadele, bütçe disiplini, rezervlerin güçlendirilmesi ve finansal istikrarın sağlanmasıydı.

Geçen üç yıllık sürede programın meyveleri birçok makroekonomik göstergede gözlemlendi. Özellikle enflasyonla mücadelede kararlı adımlar atılarak düşüş eğilimi başlatıldı. Merkez Bankası’nın rezervlerinde kayda değer bir artış yaşanırken, Kur Korumalı Mevduat (KKM) uygulaması kontrollü bir şekilde azaltılmaya başlandı. Türkiye’nin kredi risk primi (CDS) önemli ölçüde gerileyerek ülkenin uluslararası piyasalardaki borçlanma maliyetlerini düşürdü. Ayrıca, bütçe disiplini konusunda atılan adımlar, kamu maliyesindeki sürdürülebilirliği destekleyici nitelikte oldu.

Ancak programın başarılarının yanı sıra, yeni sınavlar ve geliştirilmesi gereken alanlar da ortaya çıktı. Sıkı para ve maliye politikalarının etkisiyle büyüme hızında bir miktar yavaşlama gözlemlenirken, özellikle sanayi üretiminde finansman maliyetlerinin artması ve iç talepteki daralma nedeniyle bazı zorluklar yaşandı. Küçük ve orta ölçekli işletmeler (KOBİ) başta olmak üzere birçok sektör, yüksek faiz oranları ve kredi erişimindeki sıkılaşma nedeniyle finansman konusunda baskı altında kaldı. Bu durum, programın orta vadeli hedeflerine ulaşabilmesi için büyüme ve üretim dinamiklerini yeniden canlandıracak yeni stratejilerin önemini ortaya koydu.

Analiz: Mehmet Şimşek liderliğindeki ekonomi programının enflasyon, rezervler ve bütçe disiplini gibi alanlardaki iyileşmeleri, Borsa İstanbul üzerinde uzun vadede pozitif bir beklenti oluşturmaktadır. Düşen CDS primleri, Türkiye varlıklarına olan uluslararası ilgiyi artırarak portföy yatırımları girişlerini teşvik edebilir. Ancak, sıkılaşan finansman koşullarının ve yavaşlayan büyümenin sanayi sektöründeki şirket kârları üzerindeki potansiyel baskısı, kısa vadede seçici hisse bazında dalgalanmalara neden olabilir. Altın ve emtia piyasaları için ise küresel jeopolitik gelişmeler ve Fed’in faiz politikaları ana belirleyici olmaya devam edecektir. Yatırımcıların makroekonomik istikrar adımlarını dikkatle takip ederken, büyüme dinamiklerindeki değişimleri de göz önünde bulundurması önemlidir.