ABD: Ukrayna’da Barış Anlaşması “Son Aşamada” – Kritik İki Başlık Masada

ABD’nin Ukrayna eski özel temsilcisi Kellogg, barış anlaşmasının “neredeyse hazır” olduğunu, çözümün Donbas’ın statüsü ve Zaporizhia nükleer santralinin geleceğine bağlı kaldığını açıkladı.

ABD Başkanı Donald Trump’ın Ukrayna’daki görevinden ayrılan özel temsilcisi Keith Kellogg, Ukrayna savaşını sona erdirmeye yönelik barış anlaşmasının “çok yakın” olduğunu belirterek sürecin iki kritik başlık üzerinde düğümlendiğini söyledi: Donbas bölgesinin statüsü ve Rusya’nın kontrolündeki Zaporizhia nükleer santralinin geleceği.

Barış Çerçevesi “Son 10 Metrede”

Kellogg, Kaliforniya’da düzenlenen Reagan Ulusal Savunma Forumunda yaptığı açıklamada barış görüşmelerinin en zorlu aşamaya geldiğini vurgulayarak, “Sürecin son 10 metresindeyiz ve her zaman en zor kısım burasıdır” dedi.
Emekli korgeneral Kellogg’e göre en büyük iki mesele toprak düzenlemeleri:

• Donbas’ın geleceği,
• Avrupa’nın en büyük nükleer santrali olan Zaporizhia’nın statüsü.

“Bu iki konuyu çözebilirsek geri kalan tüm başlıkların da olumlu sonuçlanacağına inanıyorum. Neredeyse başardık” ifadelerini kullanan Kellogg, tarafların bir anlaşmaya “çok yakın” olduğunu yineledi.

Savaşın Bedeli: 2 Milyondan Fazla Kayıp

Vietnam, Panama ve Irak’ta görev yapmış Kellogg, Ukrayna savaşındaki kayıpların “korkunç boyutlara” ulaştığını belirtti. Rusya ve Ukrayna’nın toplamda 2 milyondan fazla ölü ve yaralı verdiğini söyledi.
Taraflar resmi ve güvenilir kayıp verileri paylaşmazken, Moskova ve Kiev karşılıklı olarak birbirlerinin açıklamalarını “abartılı” olmakla suçluyor.

Sahadaki Durum: Rusya Ukrayna’nın %19’undan Fazlasını Kontrol Ediyor

Rusya hâlihazırda:

• 2014’te ilhak ettiği Kırım,
• Luhansk’ın tamamı,
• Donetsk’in %80’inden fazlası,
• Herson ve Zaporizhia bölgelerinin yaklaşık %75’i,
• Harkov, Sumi, Mykolaiv ve Dnipropetrovsk’un küçük bölümleri
  üzerinde kontrol sağlıyor. Bu topraklar, Ukrayna’nın toplam yüzölçümünün yaklaşık %19,2’sine karşılık geliyor.

Sızdırılan ABD Taslakları Endişe Yarattı

Geçtiğimiz ay ortaya çıkan 28 maddelik ABD barış taslağı, Ukraynalı ve Avrupalı diplomatlar arasında kaygı yarattı. Taslakların, Rusya’nın Ukrayna topraklarının yaklaşık beşte birini kontrol etmesini fiilen tanıdığı ve Ukrayna ordusuna çeşitli sınırlamalar getirdiği ileri sürülüyor.

Kremlin, mevcut tekliflerin 27 maddelik dört bileşenli bir paket hâline getirildiğini açıklasa da içerik henüz kamuya açık değil.

Nükleer Santral Teklifi: Elektrik Paylaşımı ve IAEA Gözetimi

Sızan ilk ABD teklifine göre:

• Zaporizhia nükleer santrali, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) gözetiminde yeniden faaliyete geçecek,
• Üretilen elektrik Rusya ve Ukrayna arasında eşit olarak paylaşılacak.
  Santraldeki reaktörler şu anda “soğuk kapatma” durumunda bulunuyor.

Zelenskiy – Kushner Hattında Yoğun Diplomasi

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Trump’ın özel temsilcisi Steve Witkoff ve damadı Jared Kushner ile “önemli ve uzun” bir telefon görüşmesi yaptığını açıkladı.
Kremlin ise Cuma günü yaptığı açıklamada, barış taslaklarının hazırlanmasında ana rolün Kushner tarafından üstlenileceğini duyurdu.