Küresel piyasalarda jeopolitik baskı: Martta risk iştahı zayıfladı

Orta Doğu’da artan gerilim ve enerji fiyatlarındaki yükseliş, mart ayında küresel piyasalarda dalgalı ve temkinli bir görünümü beraberinde getirdi.

Küresel piyasalarda mart ayında fiyatlamaların ana belirleyicisi jeopolitik gelişmeler oldu. Orta Doğu’da tırmanan çatışmalar ve ABD’nin bölgeye yönelik askeri-stratejik hamleleri, risk algısını artırarak yatırımcıların temkinli hareket etmesine neden oldu. ABD-İsrail ile İran hattında süren gerilim, piyasalarda dalgalı bir seyri beraberinde getirirken, Avrupa ve NATO müttefiklerinden gelen sınırlı destek, belirsizliklerin daha da artmasına yol açtı.

Enerji tarafında ise riskler daha belirgin hale geldi. Hürmüz Boğazı’nda yaşanan aksaklıklar ve arz kesintileri, petrol ve doğal gaz fiyatlarında yükselişi hızlandırdı. Bu gelişmeler, enerji maliyetleri üzerinden enflasyon beklentilerini yukarı çekerken, küresel piyasalarda temkinli fiyatlamaların güçlenmesine neden oldu.

Makroekonomik cephede ABD Merkez Bankası (Fed), mart toplantısında politika faizini sabit tutarak sıkı para politikasını sürdürdü. Fed, ekonomik aktivitenin güçlü seyrini koruduğunu ancak enflasyonun hedefin üzerinde kalmaya devam ettiğini vurguladı. Küresel ölçekte ise Avrupa ve Asya’da zayıf büyüme görünümü dikkat çekerken, Çin’de teşvik beklentileri ve Japonya’da mevcut politika duruşu ön plana çıktı.

Türkiye tarafında ise Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) mart ayı faiz kararı piyasaların odağında yer aldı. TCMB, politika faizini yüzde 37 seviyesinde sabit tutarken, jeopolitik gelişmeler ve enerji fiyatlarındaki artışın enflasyon üzerindeki etkilerini yakından izlediğini belirtti. Banka, enflasyonda kalıcı bir bozulma olması durumunda ek sıkılaşma yapılabileceği mesajını verdi.

Borsa İstanbul’da ise mart ayında zayıf bir performans öne çıktı. BIST 100 endeksi, jeopolitik riskler ve kar realizasyonlarının etkisiyle ayı yüzde 6,76 düşüşle tamamladı. Bankacılık hisseleri sert değer kaybederken, sanayi hisseleri görece daha dirençli bir görünüm sergiledi.

Nisan ayına ilişkin beklentilerde ise jeopolitik gelişmeler, enerji fiyatlarının seyri ve büyük merkez bankalarının politika adımları belirleyici olacak. Yurt içinde enflasyon verileri, kredi derecelendirme kuruluşlarının değerlendirmeleri ve TCMB’nin para politikası mesajları yakından takip edilecek.

Uzmanlar, Orta Doğu’daki gerilimin kontrol altına alınması ve petrol fiyatlarının dengelenmesi halinde enflasyon ve faiz görünümünde iyileşme yaşanabileceğini belirtirken, mevcut risklerin devam etmesi durumunda piyasalarda dalgalı seyrin sürebileceğine dikkat çekiyor.