• BIST 100
    11.131,32
    % -3,02
  • DOLAR
    50,5596
    % 0,21
  • ALTIN (TL/GR)
    5.731,95
    % -3,48
  • ÇEYREK ALTIN
    9.969,00
    % -0,07
  • YARIM ALTIN
    19.925,00
    % 0,05
  • TAM ALTIN
    39.353,04
    % -1,86
  • BITCOIN/TL
    2927141,164
    % -6,08
  • ETHEREUM/TL
    82717
    % -6,29

Yapay Zekâ Rallisine Fren: Küresel Borsalarda 6 Trilyon Dolarlık Kayıp

Yapay Zekâ Rallisine Fren: Küresel Borsalarda 6 Trilyon Dolarlık Kayıp

Yapay zekâ yatırımlarının kârlılığına ilişkin kaygılar ve ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz artışı ihtimalini gündemde tutan mesajları, küresel piyasalarda sert satışları tetikledi. Dünya borsalarının toplam piyasa değeri haftada 6 trilyon doların üzerinde azalırken, ABD’de teknoloji hisseleri ve Asya piyasaları ağır kayıplar yaşadı.

Küresel piyasalar, enflasyon ve para politikalarına ilişkin belirsizliklerin yanı sıra yapay zekâ yatırımlarının beklenen getiriyi sağlayıp sağlayamayacağına dair endişelerin öne çıktığı haftayı düşüşle tamamladı. Jeopolitik gelişmeler ve yüksek enerji maliyetleri de yatırımcıların risk iştahını baskıladı. Piyasalarda korku göstergesi olarak izlenen VIX Endeksi 35,89’a çıkarak Nisan 2025’ten bu yana en yüksek seviyesine ulaştı.

Satış baskısında Fed’in toplantı tutanakları etkili oldu. Tutanaklarda, enflasyonun yüzde 2 hedefine dönmesini sağlamak için ilave faiz artışlarının gerekebileceği görüşü öne çıktı. Bazı Fed üyeleri, enflasyonun beklentileri aşması hâlinde aralıkta 25 baz puandan daha büyük bir artışın değerlendirilebileceğini belirtti. Yapay zekâ yatırımları da tutanaklarda, enflasyonu artırabilecek ve finansal istikrarı etkileyebilecek unsurlar arasında ele alındı.

Haftanın sonuna doğru piyasalarda büyüme ve finansal istikrar riskleri daha fazla öne çıktı. Para piyasalarında Fed’in aralık ayında 25 baz puanlık faiz artışı yapacağı beklentisi yüzde 88’e geriledi. Gelecek yıl için fiyatlanan toplam faiz artışı beklentisi de iki artıştan bire indi.

REKLAM

Yapay zekâ hisselerinde satış dalgası

Yapay zekâ sektörüne ilişkin kaygılar, ABD Başkanı Donald Trump’ın çip politikaları ve teknoloji şirketlerine yönelik açıklamalarıyla daha da arttı. Trump, Çin’e yalnızca eski nesil çiplerin satışına izin vermeyi düşündüklerini söyledi. ABD’nin Çin’e çip satmaması hâlinde bu ülkenin kendi çiplerini üreteceğini belirten Trump, yurt dışında veri merkezi kuran ABD’li şirketlere yönelik yaklaşımın da ülkesinin yapay zekâ sektörünü Çinli rakipleri karşısında desteklemeyi amaçladığını ifade etti.

Anthropic’in halka arzı da sektördeki soru işaretlerini gidermedi. Hisseler ilk işlem gününde 83 dolarlık halka arz fiyatının yüzde 34,3 üzerine çıkarak 111,50 dolardan işlem gördü; ikinci işlem gününde ise yüzde 8,5 geriledi.

ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonunun (SEC) Nvidia’nın muhasebe uygulamalarına ilişkin olası sorunları incelediği yönündeki haberler ve şirketin yönetimine dair belirsizlikler, hissedeki düşüşü hızlandırdı. Nvidia haftayı yüzde 22,9 kayıpla kapattı. Satışlar diğer çip şirketlerine de yayıldı: Micron Technology yüzde 23,6, AMD yüzde 20,5, Marvell yüzde 22 ve Arm Holdings yüzde 20,1 geriledi.

REKLAM

ABD borsalarında sert haftalık düşüş

New York borsasında S&P 500 haftalık yüzde 8,61, Nasdaq yüzde 10,02, Dow Jones ise yüzde 8,02 değer kaybetti. S&P 500 ve Dow Jones Nisan 2025’ten bu yana en sert haftalık düşüşlerini yaşarken, Nasdaq Mart 2020’den bu yana en büyük haftalık kaybını kaydetti. Dow Jones ve S&P 500 düzeltme bölgesine girerken Nasdaq, yıl başından bu yana elde ettiği kazanımları geri vererek eksiye geçti.

Güvenli liman talebinin etkisiyle ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi haftalık bazda 20 baz puanın üzerinde gerileyerek yüzde 4,94’e indi. Dolar endeksi yüzde 0,3 artışla 103,8’e yükseldi. Altının ons fiyatı ise faiz artışı beklentileri ve yatırımcıların nakit ihtiyacı nedeniyle yüzde 8,9 düşerek 16 Mart haftasından bu yana en sert haftalık kaybını verdi. Ocak vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 3,5 azalışla 92,5 dolara geriledi.

Avrupa’da enflasyon yeniden gündemde

Avrupa borsalarında da satışlar arttı. Çip üretim teknolojileri şirketi ASML’nin hisseleri haftalık yüzde 12,7 geriledi. Avro Bölgesi’nde yıllık enflasyon ekimde yüzde 4’e çıkarak son üç yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Enerji maliyetlerinin yüksek seyretmesinin enflasyonu kalıcı hâle getirdiğine dikkat çeken analistler, Avrupa Merkez Bankasının (ECB) aralıkta faiz artırma ihtimalinin güçlendiğini belirtti.

İngiltere’de yıllık enflasyon akaryakıt fiyatlarının etkisiyle yüzde 3,6’ya yükselerek son bir yılın zirvesini gördü. Doların değer kazanmasıyla avro/dolar paritesi 1,0953’e kadar gerileyerek 19 ayın en düşük seviyesine indi. Almanya’da Üretici Fiyat Endeksi ise enerji şokunun etkisiyle ekimde yıllık yüzde 8,1 artarak Şubat 2023’ten bu yana en hızlı yükselişini kaydetti.

Haftayı İngiltere FTSE 100 yüzde 4,87, Almanya DAX yüzde 6,98, Fransa CAC 40 yüzde 4,95 ve İtalya MIB 30 yüzde 5,73 düşüşle tamamladı. Avrupa Birliği ile İngiltere, tarım ve gıda ticaretini kolaylaştırma, gençlerin karşılıklı hareketliliğini artırma ve karbon piyasalarını birbirine bağlama başlıklarında müzakereleri tamamladı.

Asya’da çip hisseleri ve endeksler geriledi

Asya piyasalarında Fed’in faiz mesajları, yapay zekâ yatırımlarının getirisine ilişkin kaygılar ve ABD’nin çip kısıtlamaları etkili oldu. Küresel çip tedarik zinciri açısından izlenen Tayvan teknoloji endeksi haftalık yüzde 17,2 kayıpla öne çıktı. Güney Kore Kospi yüzde 7,95, Japonya Nikkei 225 yüzde 7,70, Hong Kong Hang Seng yüzde 5,19 ve Şanghay bileşik endeksi yüzde 2,77 geriledi.

Japonya’da yıllık enflasyon ekimde yüzde 2,3, çekirdek enflasyon yüzde 2,2 ile beklentilerin altında kaldı. Ülkenin ihracatı yarı iletken talebinin desteğiyle yüzde 20,5 artarken ithalat yüzde 21,6 yükseldi. Japonya ekimde 476,5 milyar yen dış ticaret açığı verdi. Çin’de ise bir ve beş yıllık kredi faiz oranları sırasıyla yüzde 3 ve yüzde 3,5 seviyelerinde sabit tutuldu.

Borsa İstanbul geriledi, BDDK yeni düzenlemeler yaptı

Yurt içinde BIST 100 endeksi haftayı yüzde 6,01 düşüşle 11.131,32 puandan tamamladı. Dolar/TL ise önceki haftanın kapanışına göre yaklaşık yüzde 0,4 yükselerek 50,5420 seviyesine çıktı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, fon soruşturması kapsamındaki ödemelerin yaklaşık 161 milyar liraya ulaştığını ve bu ödemelerde Hazine ya da kamu kaynaklarının kullanılmadığını açıkladı.

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), kredi kartlarının asgari ödeme oranları ile konut kredilerinde değişikliğe gitti. Limiti 100 bin lira ve altında olan kartlarda asgari ödeme dönem borcunun yüzde 20’si, 100 bin liranın üzerindeki ve 200 bin lirayı aşmayan kartlarda yüzde 30’u olarak belirlendi. Limiti 200 bin liranın üzerindeki kartlarda oran yüzde 40’a çıkarıldı.

Konut kredilerinde ise tüketicinin, eşinin veya 18 yaşından küçük çocuklarının en az iki konut sahibi olması hâlinde azami kredi tutarının konut değerine oranı yüzde 75 azaltılarak uygulanacak. Önceki düzenlemede bu uygulama için en az bir konut sahibi olmak yeterliydi.

J.P. Morgan, fon meselesinin geride kalmasını ve faiz indirim sürecinin başlamasını gerekçe göstererek MSCI Türkiye endeksine yönelik tavsiyesini “Nötr”den “Ağırlık Artır”a yükseltti.

Önümüzdeki hafta yatırımcıların odağında ABD’de açıklanacak kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi ve büyüme verileri olacak. Avrupa’da PMI ve Almanya büyüme verileri, Asya’da Japonya enflasyonu ve Çin sanayi kârları, yurt içinde ise sektörel enflasyon beklentileri ile TCMB Finansal İstikrar Raporu izlenecek. ABD borsaları Şükran Günü nedeniyle perşembe günü kapalı olacak, cuma günü ise yarım gün işlem görecek.

Analiz: Gelişmeler ve piyasa dinamikleri kamuoyunun beklentileriyle şekillenirken, resmi kurum açıklamaları ve yasal süreçler önümüzdeki günlerde sürecin netleşmesinde belirleyici olacaktır.

Borsa Ekranı
RESMİ KANAL

Borsa Ekranı Telegram Kanalı

Okuduğunuz haberle ilgili tüm sıcak gelişmeleri, faiz ve zam tablolarını kaçırmamak için Borsa Ekranı Telegram kanalımıza katılın.

Büyütülmüş Görsel
👆 Çift parmakla büyütün • Orijinal Boyut ↗
Borsa Ekranı