Hane Bütçesinde Barınma Alarmı: Düşük Gelirli Konut ve Kiraya Daha Fazla Harcıyor

TÜİK verilerine göre en düşük gelir grubundaki haneler tüketim harcamalarının yüzde 38,7’sini konut ve kiraya ayırırken, tek kişilik hanelerde bu oran yüzde 41’e yükseldi.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan 2025 yılı verileri, hanehalkı bütçesindeki en büyük baskının barınma ve kira giderlerinden kaynaklandığını bir kez daha gözler önüne serdi. Türkiye genelinde konut ve kira harcamalarının toplam tüketim içindeki payı ortalama yüzde 29,3 olarak gerçekleşirken, bu oran gelir gruplarına ve hane tiplerine göre keskin bir şekilde farklılaşıyor.

Araştırma sonuçları, bütçesinden barınmaya en çok payı ayırmak zorunda kalan kesimin en düşük gelirli haneler olduğunu net bir şekilde ortaya koydu. En alt gelir grubunda yer alan vatandaşlar, gelirlerinin neredeyse yüzde 40’ını barınma masraflarına harcarken, bu durum temel gıda ve diğer zorunlu harcamalara ayrılan payın daralmasına yol açıyor. Öte yandan, tek başına yaşayan bireylerin oluşturduğu hanelerde de benzer bir tablo dikkat çekiyor; tek kişilik hanelerin bütçesinde barınmanın payı yüzde 41 ile zirvede yer alıyor.

Uzmanlar, artan konut ve kira maliyetlerinin enflasyon sepetindeki ağırlığına dikkat çekerek, dar gelirli kesimin alım gücündeki erimenin hızlandığına vurgu yapıyor. Özellikle büyük şehirlerdeki konut arzı ve kira fiyatlarındaki katılık, hanehalkı finansal dengelerini zorlayan en kritik faktörlerin başında gelmeye devam ediyor.

Analiz: Barınma harcamalarının düşük gelirli haneler üzerindeki bu baskısı, iç talep dinamikleri ve perakende sektörünün yanı sıra genel makroekonomik dengeler açısından yakından izleniyor. Tüketici bütçesinin büyük kısmının zorunlu barınma giderlerine gitmesi, discretionary (isteğe bağlı) tüketim harcamalarını kısıtlayarak gıda, perakende ve dayanıklı tüketim malları sektörlerinde olası yavaşlama sinyalleri barındırıyor. Piyasalar, enflasyonla mücadele sürecinde kira artışlarının seyrini ve dar gelirli haneleri destekleyici olası sosyal politikaları yakından takip ediyor.