Hürmüz Gerilimi Petrolü Vuruyor

TEB Yatırım analistleri, Hürmüz Boğazı’ndaki gerilimin artmasıyla petrol fiyatlarında gözlenen yükselişi ve bunun küresel ekonomi üzerindeki potansiyel etkilerini değerlendirdi. ABD ve İran arasındaki artan askeri tansiyon, petrol arz güvenliği endişelerini körükleyerek Brent petrolünü varil başına 85 doların üzerine taşıdı.

Hürmüz Boğazı’ndaki tansiyonun beşinci güne girmesiyle Basra Körfezi’nde yaşanan hava harekatları ve misillemeler, bölgedeki serbest geçiş şartlarına ilişkin anlaşmaların askıya alınmasına yol açtı. Bu durum, enerji ihracatının büyük kısmını bu güzergâhtan yapan Körfez ülkeleri için riski artırıyor. ABD cephesinde hava saldırılarının artırılması, kara birliklerinin gönderilmesi ve tahkimli tesislerin vurulması gibi seçenekler değerlendirilirken, İran Devrim Muhafızları ablukanın sona ermemesi halinde boğazın kapalı kalacağını duyurdu.

Fiyatlama tarafında etkiler şimdiden görülüyor. Brent petrolünün haftalık kazancının %13’e ulaşması, boğazdaki abluka ve karşılıklı saldırı riskinin doğrudan fiyatlandığını gösteriyor. Avrupa’nın havacılık güvenliği düzenleyicisinin bölge hava sahası için tehdit seviyesini yükseltmesi ve deniz taşımacılığına yönelik uyarılar, riskin enerjiyle sınırlı kalmadığını, nakliye ve sigorta maliyetlerine de yansıyabileceğini işaret ediyor. IMF’nin enerji güvenliği uyarısı da dikkat çekici; boğazdaki tıkanıklığın günlük yaklaşık 20 milyon varillik ham petrol ve rafine ürün akışını engellediği, bunun 1973 petrol şoku ve Körfez Savaşı’ndan daha büyük bir arz açığı yarattığı belirtiliyor. Kurum, fiyatları şu ana kadar 90-100 dolar bandında tutan tamponların tükenmekte olduğunu ve olası yeni bir şokun küresel ekonomiyi daha savunmasız bırakabileceği uyarısında bulundu.

ABD’de haziran ayı ÜFE ve TÜFE verilerinin beklentilerin altında kalması, enflasyonun beklenenden hızlı yavaşladığına işaret ediyor. Bu durum, Fed’in faiz patikasına dair beklentileri gevşetici yönde okunabilir. Fed Başkanı Kevin Warsh’ın enflasyonun kalıcı hale gelmesine izin vermeyeceği yönündeki açıklamaları, piyasanın faiz indirim beklentilerini şekillendirecek bir güvence sinyali olarak öne çıkıyor. Bej Kitap raporu da ekonomik faaliyetin ılımlı bir hızda genişlediğini ve fiyat artışlarının yavaşladığını gösteriyor. Bu gelişmeler, jeopolitik risklerin enflasyon üzerindeki baskısına rağmen, Fed’in temkinli bir duruşu destekleyebileceğini gösteriyor.

Diğer yandan, Çin ekonomisinin ikinci çeyrekte 3,5 yılın en düşük büyümesini kaydetmesi ve iç talebin zayıf kalması, ihracata dayalı toparlanmanın sürdürülebilirliğini sorgulatıyor. Ekonomideki yapısal zayıflığın derinleştiği işaretleri görülürken, ABD’nin artan tarifelerinin ihracat kanalındaki bu desteğin devamlılığını test etmesi bekleniyor.