İran ve Hürmüz Boğazı merkezli jeopolitik kriz nedeniyle fırlayan jet yakıtı fiyatları, havacılık sektörünün büyüme planlarını askıya alırken maliyet baskısının 5 yıla kadar sürebileceği öngörülüyor.
İran’da tırmanan askeri gerilim ve küresel petrol ticaretinin kilit noktası konumundaki Hürmüz Boğazı’nda yaşanan kriz, havacılık sektörünü ağır bir maliyet baskısı altına soktu. Jeopolitik risklerin etkisiyle hızla tırmanan jet yakıtı fiyatları, küresel hava yolu şirketlerinin operasyonel giderlerini doğrudan artırırken, şirketlerin stratejik büyüme hedeflerini ve yeni uçak yatırımlarını yeniden değerlendirmelerine yol açıyor.
Maliyetlerdeki sert yükselişin kısa vadeli olmayacağını belirten sektör temsilcileri, yakıt fiyatlarındaki bu yüksek seyrin olumsuz etkilerinin üç ila beş yıl boyunca hissedilebileceği konusunda uyarılarda bulunuyor. Hava yolu taşıyıcıları, fırlayan girdi maliyetlerini dengeleyebilmek amacıyla yolcu bileti fiyatlarında kademeli zamlara gitmeyi ve doluluk oranı düşük olan rotalarda uçuş kapasitelerini daraltmayı gündemine almış durumda.
Sektör analistleri, pandemi sonrası toparlanma sürecini henüz tamamlayan havacılık endüstrisinin bu yeni krizle birlikte ciddi bir marj daralması riskiyle karşı karşıya kaldığını vurguluyor. Yüksek yakıt giderleri ve daralan bütçeler sebebiyle önümüzdeki dönemde küresel hava yolu şirketlerinin yeni hat açılışlarını ertelemesi ve maliyet optimizasyonu odaklı savunmacı stratejilere geçmesi bekleniyor.
Analiz: Jet yakıtı fiyatlarındaki keskin artış, Borsa İstanbul’da işlem gören Türk Hava Yolları (THYAO) ve Pegasus (PGSUS) gibi havacılık hisseleri üzerinde kısa ve orta vadede kâr marjı baskısı yaratabilir. Yakıt kaleminin toplam operasyonel giderler içindeki yüksek payı göz önüne alındığında, yükselen bilet fiyatlarının yolcu talebi üzerinde baskı oluşturma ihtimali bulunuyor. Bununla birlikte, petrol türevlerindeki tırmanış genel emtia piyasalarında enflasyonist beklentileri canlı tutarken, yatırımcıların havacılık ve turizm sektörüne ait hisselerde daha temkinli pozisyon almasına neden olabilir.

Soner Güneş







































































































