Dış Ticaret Verilerinde Son Durum: Altın ve Enerji Dengesindeki Bozulma Dış Açığı Artırdı

Güncelleme: Kasım 4, 2026 10:31

Ak Yatırım tarafından hazırlanan dış ticaret istatistikleri raporuna göre, ekim ayında dış ticaret açığı 6,7 milyar dolar olarak gerçekleşirken 12 aylık birikimli açık 95,1 milyar dolara geriledi.

Ticaret Bakanlığı’nın açıkladığı geçici verilere göre, ekim ayında ihracat yıllık bazda yüzde 8,1 artışla 25,9 milyar dolar, ithalat ise yüzde 3,4 artışla 32,6 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre dış ticaret dengesinde aylık bazda belirgin bir bozulma kaydedildi. Bu olumsuz tabloda, son iki ayda pozitif seyreden altın ticareti dengesinin yeniden negatife dönmesi ve enerji ithalatındaki ivmelenme ana belirleyici unsurlar oldu.

Raporun Temel Bulguları ve Öne Çıkan Veriler

Ak Yatırım analistlerinin derlediği verilere göre, altın ve enerji hariç dış dengede aylık bazda bozulma oldukça sınırlı kalırken, gösterge son birkaç aydaki ortalamalarına yakın bir seyir izledi. Bununla birlikte, enerji ithalatı (m.a.) Rusya-Ukrayna savaşının etkilerinin yoğun olarak hissedildiği Eylül 2022’den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Hem petrol hem de doğal gaz fiyatlarındaki yükselişler ile yenilenebilir enerji kaynaklarının sınırlayıcı etkisinin azalması, enerji ithalatını aylık 8,5 milyar dolara taşıdı. Yıllıklandırılmış bazda yaklaşık 100 milyar dolarlık bir eğilime işaret eden bu rakam, 12 aylık birikimli enerji ithalatı olan 72,6 milyar doların oldukça üzerinde kalmaktadır.

REKLAM

İhracat Performansı: Ekim ayında ihracat (m.a.) yüzde 3,8 gerileyerek 25,9 milyar dolar oldu. Altın ve enerji hariç ihracat yatay seyretti.
İthalat Dinamikleri: İthalat (m.a.) ekimde aylık bazda yüzde 7,2 artarken, altın ve enerji hariç artış yüzde 0,9 ile sınırlı kaldı.
Altın Ticareti: Ekim ayında altın ithalatı 618 milyon dolar olurken, yılın ilk on ayındaki toplam altın ithalatı geçen yılın aynı döneminin 7,3 milyar dolar altında gerçekleşti.
Enerji Fiyat Şoku: Savaş döneminde (mart-ekim) toplam enerji ithalatı bir önceki yılın aynı dönemine göre 12,4 milyar dolar daha yüksek kaydedildi.

Piyasa Bağlamı ve Dış Denge Riskleri

Mevcut makroekonomik şartlar altında dış denge üzerinde enerji kaynaklı risklerin önemini koruduğu vurgulanmaktadır. Savaş kaynaklı ithalat fiyat şokunun geçmişteki benzer dönemlerin aksine dış ticaret hadlerinde bariz bir bozulmaya neden olmaması, yurt içi talepteki yavaşlamanın çekirdek ithalatı sınırlaması ve Türkiye’ye yönelen geçici ihracat talebi üçüncü çeyrekte dış dengeyi olumlu desteklemişti. Ancak ekim ayında bu olumlu görünümün zayıfladığı görülmektedir. Paritedeki geri çekilmeye rağmen ihracatın seviyesi ve çekirdek ithalatın seyri, hem dış talebin hem de yurt içi talepteki soğumanın devam ettiğini göstermektedir.

Dış Ticaret Kalemi	Ekim 2026 Değeri	Aylık Değişim / Trend	12 Aylık Birikimli
Dış Ticaret Açığı	6,7 milyar $	Artış Eğilimi	95,1 milyar $
İhracat	25,9 milyar $	-%3,8 (m.a.)	285,6 milyar $
İthalat	32,6 milyar $	%7,2 (m.a.)	380,8 milyar $
Enerji İthalatı	8,3 milyar $	%27,4 Artış	72,5 milyar $

Bölgesel ve Sektörel İhracat Dağılımı

Bölgesel bazda incelendiğinde, Avrupa ülkelerine yapılan ihracat (özellikle AB-27 ve İngiltere dışındaki ülkelerde) genele yayılan bir düşüş göstermiştir. Bu gerilemede, yaz aylarında İsviçre başta olmak üzere yapılan yüksek tutarlı altın ihracatının ekimde devam etmemesi temel etkendir. Ayrıca Euro/dolar paritesindeki gerileme de Avrupa’ya yapılan sevkiyatların dolar cinsinden değerini aşağı çekmektedir. Mal grupları bazında yatırım malları ihracatı güçlü duruşunu korurken, ara malları ve tüketim malları ihracatında kısmi yavaşlama izlenmiştir.

REKLAM

Analiz: kurum tarafından paylaşılan dış ticaret verileri, cari denge üzerindeki risk unsurlarının enerji fiyatları odaklı olarak şekillenmeye devam ettiğini net bir şekilde ortaya koymaktadır. Yurt içi talepteki soğuma eğiliminin çekirdek ithalatı baskılaması dış açığın kontrol altında tutulmasına yardımcı olsa da, küresel enerji emtia fiyatlarındaki artış ve yenilenebilir kaynakların üretim payındaki dalgalanmalar önümüzdeki dönemde cari açık beklentileri açısından yakından takip edilmelidir. Borsa İstanbul genelinde sanayi ve ihracat odaklı şirketlerin maliyet ve marj yapıları açısından dış ticaret hadlerindeki bu gelişmeler kritik önem taşımaktadır.

📄

Ak Yatırım Raporu (PDF)
Orijinal aracı kurum raporunu PDF formatında inceleyebilirsiniz.

⇓ Raporu İndir (PDF)

YASAL UYARI

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır.

Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.