Sanayi Üretiminde Eylül Ayı Görünümü: Sınırlı Toparlanma ve Sektörel Dağılım

Tskb tarafından hazırlanan raporda, eylül ayında sanayi üretiminde aylık bazda toparlanma görüldüğü belirtilirken, ana eğilimde sınırlı iyileşmeye işaret eden risklerin yılın geri kalanında süreceği vurgulandı.

Raporun Temel Bulguları ve Öne Çıkan Veriler

Eylül 2026 dönemine ilişkin sanayi üretimi verileri, aylık bazda kısmi bir canlanmaya işaret etse de yıllık ve çeyrek genelindeki zayıf görünümün devam ettiğini ortaya koymaktadır. Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış verilere göre toplam sanayi üretimi eylül ayında bir önceki aya kıyasla yüzde 2,1 oranında artış kaydetmiştir. Takvim etkisinden arındırılmış yıllık artış ise yüzde 2,6 seviyesinde gerçekleşmiştir. Ana faaliyet kolları incelendiğinde, üretimdeki artışın geniş bir tabana yayıldığı ancak bazı kalemlerde gerilemelerin yaşandığı görülmektedir. Ara malı, dayanıklı tüketim malı, dayanıksız tüketim malı ve sermaye malı üretiminde aylık bazda sırasıyla yüzde 0,5, yüzde 1,5, yüzde 0,7 ve yüzde 8,2 oranında artışlar kaydedilmiştir. Buna karşın enerji üretiminde yüzde 1,1 oranında düşüş yaşanmıştır.

• Toplam Sanayi Üretimi (Aylık): Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış verilerle yüzde 2,1 artış.
• Toplam Sanayi Üretimi (Yıllık): Takvim etkisinden arındırılmış verilerle yüzde 2,6 artış.
• Sermaye Malı Üretimi: Yüzde 8,2’lik artışla aylık bazda en yüksek büyüme kaydeden ana sanayi grubu oldu.
• İmalat Sanayi Endeksi: Aylık bazda yüzde 2,3 oranında artış gösterdi.
• Enerji Üretimi: Aylık bazda yüzde 1,1 oranında daralma kaydetti.

Piyasa Bağlamı ve Makro Görünüm

Aracı kurum analistleri tarafından hazırlanan raporda, verinin işlenmesiyle elde edilen alternatif göstergelerin eylül ayındaki aylık toparlanmaya rağmen ana eğilimde sınırlı bir iyileşmeye işaret ettiği vurgulanmıştır. Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış imalat sanayi endeksi aylık yüzde 2,3 artış kaydetmesine rağmen, üç aylık ortalamaların aylık değişimine bakıldığında toplam sanayi üretiminde momentum yüzde 0,1’de kalmış, imalat sanayi üretiminde ise değişim izlenmemiştir. Ana sanayi grupları içinde üç aylık ortalama değişim ara malında yüzde -0,3, dayanıksız tüketim malında yüzde -0,6 olurken; dayanıklı tüketim malında yüzde 0,7, enerjide yüzde 0,4 ve sermaye malında yüzde 1,7 olarak gerçekleşmiştir. Sanayi üretim endeksinin uzun dönemli trendinden sapmasını gösteren döngüsel bileşen ise eylül ayında negatif bölgede kalmaya devam etmiştir.

Alt faaliyet kolları bazında incelendiğinde, imalat sanayinin 24 alt faaliyet kolunun 16’sında üretim aylık bazda artarken, 8’inde gerileme görülmüştür. Üretimde en hızlı artış yüzde 29,4 ile diğer ulaşım araçlarının imalatında kaydedilirken, bu kolu yüzde 27,3 ile bilgisayarların, elektronik ve optik ürünlerin imalatı izlemiştir. Öte yandan en belirgin düşüş yüzde 5,9 ile kok kömürü ve rafine edilmiş petrol ürünleri imalatında gerçekleşmiş, fabrikasyon metal ürünleri imalatında da yüzde 3,4 daralma yaşanmıştır.

Riskler, Beklentiler ve Stratejik Yaklaşım

Eylül ayında gözlenen güçlü aylık artışa rağmen, sanayi üretiminin üçüncü çeyrek genelinde zayıf bir performans sergilediği anlaşılmaktadır. Üç aylık ortalamaların aylık değişimine göre momentumun sınırlı kalması ve imalat sanayi görünümünün yatay seyretmesi, üretimdeki yavaşlama eğiliminin kalıcı olabileceğine işaret etmektedir. Sanayi üretiminin döngüsel bileşeninin negatif bölgede kalmayı sürdürmesi, üretimin uzun dönemli trend eğiliminin altında kaldığını net bir şekilde teyit etmektedir. Ekim ayına ilişkin öncü göstergelerin farklı yönlerde sinyaller vermesi ise belirsizliği artırmaktadır. İmalat satın alma yöneticileri endeksinin (PMI) sınırlı gerilemesine karşın kapasite kullanım oranında artış görülmesi karmaşık bir tablo sunmaktadır.

Analiz: Tskb tarafından yayımlanan bu kapsamlı analiz, Türkiye sanayi sektörünün yılın üçüncü çeyreğinde beklentilerin altında, zayıf bir ivmeyle hareket ettiğini ortaya koymaktadır. İç talepteki süregelen zayıflık ve dış talep koşullarındaki zayıf toparlanma beklentisi, imalatçı şirketlerin karlılık ve kapasite kullanım oranları üzerinde baskı yaratmaya devam edecektir. Borsa İstanbul nezdinde sanayi ve imalat şirketlerinin hisse performansları değerlendirilirken, uzun dönemli trend sapmalarının negatif kalması ve dış talep dinamiklerindeki kırılganlıklar göz önünde bulundurulmalıdır. Borsa Ekranı Araştırma Masası olarak, yılın geri kalanında sanayi sektörü üzerindeki aşağı yönlü risklerin süreceğini, maliyet yönetimi ve ihracat çeşitliliğine sahip şirketlerin bu süreçte öne çıkabileceğini öngörüyoruz.

YASAL UYARI

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır.

Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.

RESMİ KANAL

Borsa Ekranı Telegram Kanalı

Okuduğunuz haberle ilgili tüm sıcak gelişmeleri, faiz ve zam tablolarını kaçırmamak için Borsa Ekranı Telegram kanalımıza katılın.

Telegram Kanalına Katıl Web Telegram ile Katıl