Orta Doğu gerilimi piyasaları sarsıyor: Enerji fiyatları ve risk algısı yükselişte

Berkay YILMAZ / PİYASA NOTLARI
Piyasaların gözü kulağı Or­ta Doğu’da. Küresel piya­saların ana gündem mad­desi Orta Doğu’da artan jeopoli­tik gerilim olmaya devam ediyor. Bölgeden gelen haber akışı, özel­likle enerji fiyatları üzerindeki etkisi nedeniyle yatırımcılar ta­rafından yakından izlenirken, sü­recin en kritik başlıklarından bi­rini küresel petrol ticaretinin ki­lit noktası olan Hürmüz Boğazı oluşturuyor. Savaş öncesinde deniz yoluyla taşınan petrolün yaklaşık beşte birinin geçtiği bu stratejik geçit­te, son gelişmelerle birlikte tra­fik ciddi ölçüde yavaşladı. Arz gü­venliğine yönelik endişelerin art­masıyla birlikte Brent petrolün varil fiyatı mart ayı içerisinde kı­sa sürede 65 dolar seviyelerinden 114 dolar seviyelerine kadar yük­seldi. Önümüzdeki dönemde petrol fiyatlarının yönü, büyük ölçüde bölgedeki gerilimin azalıp azal­mayacağına bağlı olacağını düşü­nüyoruz. Taraflar arasında kuru­lacak diyalog mekanizmaları ve bu süreçten çıkacak somut so­nuçlar, piyasaların seyrinde be­lirleyici rol oynayabilir. Bu ne­denle petrol piyasasında, jeopo­litik gelişmelere duyarlı dalgalı görünümün bir süre daha sürme­sini bekliyoruz. Artan jeopolitik risklere rağ­men altın fiyatlarında görülen ge­ri çekilme, piyasalarda öne çıkan bir diğer başlık oldu. Küresel öl­çekte doların güçlü seyrini koru­ması, yükselen enflasyon beklen­tileri ve buna bağlı olarak faiz in­dirimlerine ilişkin beklentilerin ötelenmesi, değerli metal üzerin­deki baskıyı artırdı. Böylece altın, güvenli liman talebine rağmen yönünü aşağı çevirdi.

Riskten kaçış eğilimi güçleniyor
Küresel piyasalarda artan be­lirsizlikle birlikte riskten ka­çış eğilimi öne çıkıyor. Bölgede­ki arz güvenliğine yönelik riskle­rin yükselmesi, enerji tedarikine ilişkin kaygıları artırırken, ülke­lerin risk primlerinde de yukarı yönlü hareketler takip ettik. Kü­resel hisse senedi piyasaların­da satış baskısı belirginleşirken, tahvil piyasalarında ise artan enf­lasyon beklentilerine bağlı olarak yukarı yönlü baskı görüyoruz. Orta Doğu’daki gelişmelerin et­kisini yurt içi piyasalarda da his­settik. Mart ayı başından bu ya­na savaş ortamının etkisiyle Bor­sa İstanbul’da BIST 100 endeksi TL bazında %7,4 değer kaybetti. Sektör endeksleri incelendiğin­de, faiz indirim beklentilerinin zayıflamasına paralel olarak ban­kacılık sektörünün negatif ayrış­tığını görüyoruz. XBANK Endek­si mart ayında TL bazında %23,1 gerileyerek dikkat çekti. Buna karşılık, piyasalarda hisse ve sek­tör bazlı ayrışmalar da öne çıkı­yor.

Mart başından bu yana tek­noloji endeksi %3,9, BIST Kimya endeksi ise %3,6 yükselerek po­zitif tarafta yer aldı. Genel görü­nüm, jeopolitik gelişmelerin et­kisiyle kısa vadede dalgalı seyrin sürebileceğine işaret ediyor. Bu­nunla birlikte, enerji fiyatları ile arz güvenliğine ilişkin gelişmele­rin yatırımcı davranışları üzerin­de belirleyici olmaya devam ede­ceğini düşünüyoruz.

Haftanın ekonomik takvimi

Yurt içi
Yurt içinde haftanın en önemli veri gündemini, 3 Nisan Cuma günü açıklanacak mart ayı enflasyon verileri oluşturuyor. TÜFE’nin mart ayında aylık bazda %2,35 artış gösterebileceğini tahmin ediyoruz. Açıklanacak verinin, hem yılın ikinci çeyreğine ilişkin beklentiler hem de para politikasının olası seyri açısından piyasalar tarafından yakından izleneceğini düşünüyoruz.

Bunun yanında hafta içerisinde yanında, salı günü dış ticaret dengesi ile bankacılık sektörüne ilişkin aylık veriler takip edilecek. Çarşamba günü ise ISO imalat PMI verisi ile İstanbul Ticaret Odası’nın yayımlayacağı Tüketici Fiyat Endeksi öne çıkacak.

Yurt dışı
Küresel tarafta haftanın en kritik veri gündemi, cuma günü açıklanacak ABD istihdam raporu olacak. Mart ayına ilişkin verilerde tarım dışı istihdamın 60 bin kişi artması, işsizlik oranının ise %4,4 seviyesinde gerçekleşmesi bekleniyor. Öte yandan, söz konusu verinin açıklanacağı 3 Nisan Cuma günü resmi tatil nedeniyle ABD borsaları kapalı olacak.